“Quyết định đổi mới cho doanh nghiệp phải xuất phát đầu tiên từ người đứng đầu,” – đó là chia sẻ đầy thẳng thắn của chị Nguyễn Thị Dịu, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc ABC Việt Nam trong tập 2 của chương trình People Matter mùa 3. Những chia sẻ thẳng thắn và đầy bản lĩnh ấy là mở đầu cho một hành trình chuyển hóa kéo dài hơn hai năm qua tại doanh nghiệp 20 năm tuổi này.

Đổi mới phải bắt nguồn từ người đứng đầu

Theo chị Dịu, điểm khởi đầu của mọi sự đổi mới không phải là chiến lược, công cụ hay tài chính, mà là sự tự thức và cam kết thay đổi của người lãnh đạo. “Quan trọng là lúc đó người đứng đầu có nhìn nhận rằng họ cần phải thay đổi hay không, thì họ mới dẫn dắt doanh nghiệp thay đổi được.” Câu nói này không chỉ thể hiện trách nhiệm, mà còn là lời khẳng định dứt khoát về vai trò dẫn dắt từ bên trong nội tâm của nhà lãnh đạo.

Trong suốt gần hai thập kỷ điều hành ABC – một doanh nghiệp thuộc top đầu ngành thức ăn chăn nuôi Việt Nam – chị Dịu từng cho rằng ổn định là thành công. Thế nhưng càng về sau, chị nhận ra rằng chính sự ổn định quá mức ấy lại trở thành rào cản lớn nhất của sự phát triển: bộ máy vận hành theo thói quen, đội ngũ ngại thay đổi, và chính bản thân chị cũng từng rơi vào vùng an toàn.

Cú “giật mình” chỉ đến khi chị tham gia vào một cộng đồng doanh nhân học tập và phát triển. “Tôi thấy nhiều anh chị lớn tuổi nhưng vẫn trong tinh thần khởi nghiệp, vẫn học không ngừng, còn mình thì tự thấy đã ổn và hài lòng. Tôi thấy mình hổng, thấy cần thay đổi thật sự.”

Từ đó, chị Dịu chủ động bước ra khỏi vùng an toàn, bắt đầu lại với tâm thế của một người mới: tham gia huấn luyện về văn hóa doanh nghiệp, nghiên cứu mô hình quản trị mới, dấn thân vào các hoạt động học hỏi liên tục. Đó không phải là thay đổi về kiến thức đơn thuần, mà là một hành trình tái cấu trúc từ tư duy cá nhân đến tư duy tổ chức.

Và khi người lãnh đạo thực sự thay đổi, cả tổ chức cũng bắt đầu dịch chuyển.

Đặt người lao động làm trung tâm của sự thay đổi

Một trong những triết lý xuyên suốt mà chị Dịu nhấn mạnh chính là việc “luôn đặt quyền lợi người lao động làm trọng tâm khi cân nhắc mọi quyết định”. Với đặc thù ngành sản xuất – nơi mà sự tuân thủ quy trình đã trở thành chuẩn mực, việc thúc đẩy thay đổi không dễ dàng. Tuy nhiên, chính điểm mạnh này lại trở thành lợi thế khi lãnh đạo truyền tải thông điệp đủ rõ ràng, có cơ chế hỗ trợ cụ thể, thì đội ngũ sẵn sàng tuân thủ và thực hiện theo.

Tại ABC, ba giá trị cốt lõi và tám hành vi văn hóa được truyền thông sâu rộng, trở thành hệ quy chiếu cho mọi hành động. Công ty áp dụng mô hình ghi nhận hành vi qua “phiếu ghi nhận”, trong đó mọi hành vi tích cực – từ thay đổi nhỏ nhất đến sáng kiến vượt trội – đều được ghi nhận và phản hồi. Chính những hành vi được lặp lại nhiều lần sẽ thành thói quen, và thói quen tích cực chính là hạt nhân của một nền văn hóa mới.

Không dừng lại ở khen thưởng bằng lời, ABC cũng thiết kế cơ chế tặng quà hiện vật hoặc phiếu quà tặng để khuyến khích đội ngũ đổi mới hành vi. Chính sách này không chỉ tạo sự thích thú, mà còn giúp lan tỏa tinh thần thay đổi trong toàn bộ nhân sự, đặc biệt tại khối sản xuất – nơi thường ít được tiếp cận với những chính sách mềm về văn hóa.

Tổ chức đồng thuận để văn hóa vươn xa

Đổi mới không thể thành công nếu chỉ là nỗ lực đơn lẻ từ người lãnh đạo. Hiểu rõ điều này, chị Dịu đã chọn cách trao quyền cho đội ngũ trung gian – đặc biệt là lớp quản lý cấp trung với gần 30 người.

Thay vì quyết định theo mô hình thẳng đứng như trước đây, ABC mở rộng phạm vi trao đổi, khuyến khích cùng nhau ra quyết định, đưa đội ngũ vào quá trình hoạch định mục tiêu và triển khai chiến lược. “Trước đây tôi làm nhanh với từng bộ phận, giờ tôi họp toàn bộ các trưởng phòng để mọi người cùng nắm, cùng chịu trách nhiệm, cùng hành động,” chị chia sẻ.

Sự đồng thuận được xây dựng dựa trên sự gắn kết đội ngũ, chứ không đơn thuần là chỉ thị hành chính. Đặc biệt với đội ngũ nữ quản lý – chiếm tỷ lệ lớn tại ABC – sự quan tâm, sẻ chia và tạo môi trường tin tưởng là yếu tố then chốt giúp tăng cường cam kết nội bộ.

Hệ thống đo lường hiệu suất và gắn kết (như chỉ số eNPS – Employee Net Promoter Score) cũng được đưa vào để đánh giá tính hiệu quả. Chỉ số eNPS đã tăng từ 13% lên 41% chỉ sau một giai đoạn triển khai đầu tiên, cho thấy sự chuyển biến rõ nét về tinh thần và nhận thức của đội ngũ.

Thông qua những chia sẻ từ chị Dịu, có thể thấy, công cuộc tái thiết văn hóa tại ABC Việt Nam không diễn ra trong một đêm. Đó là hành trình từ nhận thức – đến hành động – và cuối cùng là lan tỏa. Chính sự chủ động thay đổi từ người đứng đầu, đặt con người làm trung tâm, xây dựng cơ chế ghi nhận hành vi, trao quyền – đã giúp ABC không chỉ duy trì vị thế doanh nghiệp hàng đầu, mà còn sẵn sàng vươn xa với một nền tảng văn hóa bền vững, thích ứng cao.

Cùng lắng nghe lại cuộc trò chuyện đầy chân thành từ chị Nguyễn Thị Dịu, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc ABC Việt Nam trong tập 2 của chương trình People Matter mùa 3 tại đây.

Cảm ơn UPGen – Giải pháp Không gian làm việc hiệu quả hàng đầu tại Việt Nam đã đồng hành cùng chúng tôi trong tập này của People Matter.